Tadımda yoğunluk neyi anlatır
Yoğunluk, bir tütünün notalarının ne ölçüde baskın hissedildiğini anlatan bir ölçüttür; lezzet zenginliğiyle karıştırılmamalıdır. Tadıma yakmadan başlamak işinizi kolaylaştırır, çünkü kuru yaprağın ham kokusu elinize bir referans noktası verir bilhassa tadıma yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir ayrıntıdır. Bu aşamada alüminyum tüplü kutu benzeri tüple korunan bir kutu ile romeo julieta no. 2 tekli gibi tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Soğuk çekişte ağıza gelen koku ne kadar net ise yoğunluk o ölçüde fazla sayılır ve bu basit adım bütün notları daha güvenilir bir temele dayandırır. Sonucu hemen yazmak iyi olur, zira bellek kısa sürede kaybolur. Aynı çubuğu iki kez koklamak hatayı azaltır çünkü gürültülü yerlerde hafif kokular çabucak gözden kaybolur. Aroma gücü tek başına kalite göstergesi sayılmaz; yalnızca gücü gösterir. Bu yüzden ilk tadımda sabırlı olmak hem de kriterleri önceden belirlemek en doğru yol sayılır. Kriter netleşince her çubuk aynı cetvelle değerlendirilir ve yorumlar birbirini tutarlı olur. Tadım sırasında dikkat dağıtıcı şeyler uzakta kalırsa dikkat güçlenir.
Yakılış evrelerine göre aroma değişimi
Bir sigarillonun aroması yanış boyunca değişir; bu yüzden yoğunluğu tek seferde ölçmek yanıltıcıdır ayrıca erken davranıp sonuç çıkarmak kolay yapılan bir yanlıştır. Başlangıç bölümde koku genellikle yumuşak ama net gelir tabii ki bu düzen her çubukta aynen geçerli olmayabilir. Tadımda no. 3 tubos gibi tüplü ve kısa bir çubukta bu evre çabuk geçer çünkü asıl tat genellikle burada gizlidir. Orta bölümde yoğunluk sıklıkla yükselir ama notalar koyulaşır ve genellikle ilk birkaç çekişten edinilen izlenim yarım kalır. Romeo y julieta petit churchills gibi kalın çaplı bir vitolada bu artış daha yavaş görülür nitekim bu sebeple sakin ilerlemek ödüllendirir. Son bölümde sıcaklık yükseldiğinden acımsı tonlar baskın olabilir gerçekten ısınan tütün kendi karakterini yalnızca ortalarda ortaya koyar. Her evre için ayrı bir puan vermek daha adil sonuç verir. Bölümlerin geçişi genellikle keskin değildir, bu yüzden yaklaşık olarak üç parçaya bölmek yeterlidir. Değişimleri fark etmek için çekiş aralığını değiştirmemek gerekir. Art arda çekmek sıcaklığı yükseltir ve aromayı bozar.
Beş basamaklı puan ölçeğiyle yoğunluk notu verme
Aroma gücünü sayıya dökmek kişisel yorumu daha net kılar her zaman sabit aydınlatma ve sessiz bir ortam tercih edilmelidir. Bir ile beş arası giden bir ölçek çoğu kişi için işe yarar bu da tadım notlarını insandan insana daha karşılaştırılabilir kılar. 1 belli belirsiz notayı, 5 ise damakta baskın duran yoğun aromayı anlatır bu sayede dikkat bölünmez ve not doğruluğu yükselir. Petit julietas aroma profili gibi ince ve kısa bir çubuk çoğunlukla alt puanlarda yer alır ve sonradan bakıldığında hangi noktayı kastettiğiniz hemen hatırlanır. Romeo julieta petit julietas kutusu gibi aynı boydaki bir kutu ise yumuşak notaları yüzünden benzer bir puan çıkarabilir aksi halde aynı ürün iki ayrı not alabilir. Notu vermeden önce en az üç nefes yapmak şarttır öte yandan ondalık notlar vermek gereksiz bir karmaşa yaratır. Skalayı her tadımda değiştirmemek karşılaştırmayı güvenilir yapar. Skalanın orta noktası genellikle kullanılan değerdir, zira ılımlı aromalar büyük kısmını kapsar. Uçlardaki notlar yalnızca istisnai durumlarda verilmelidir. Bu sayede kayıtlar ayırt edici kalır.
Çap ve duman serinliğinin aroma yoğunluğuna etkisi
Çubuğun kalınlığı, dumanın sıcaklığını hem de aroma gücünü doğrudan değiştirir bu yüzden yanış hattının düzgün ilerlemesini da izlemek yararlıdır. Dar çaplı bir çubuk daha çabuk yanar, dolayısıyla baharatlı tonlar çabuk öne çıkar nitekim ince çubuklarda sıcaklık artışı belirgin biçimde hızlıdır. Petit royales nasıl içilir benzeri ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi kolayca fark edersiniz ısınma temposu de tadı hemen etkileyen bir etkendir. Kalın gövdelerde çekiş daha serin gelir ama notalar daha geç açılır hem de bu çabukluk aromanın algılanma süresini kısaltır. Regalias de londres yoğunluğu nasıl gibi bal ve badem tonlu bir kutu bu farkı iyi örnekler küllenme dengesizse yorum kısmına yazılmalıdır. Serin duman aromayı daha ayrıntılı kılar fakat gücünü azaltmaz tersine geniş gövdede duman daha geniş bir alana yayılır. Dolayısıyla kalınlığı kayıtlara eklemek unutulmamalı. Değişik çaplarda iki çubuğu aynı günde denerken önce dar çaplıyı sonra kalını içmek iyi olur. Böylece yoğun aroma ince olanın izlenimini bastırmaz. Aradaki ara zamanı en az otuz dakika olmalıdır.
Burundan gelen aroma ile damaktaki tat farkı
Lezzet iki yoldan gelir: damaktaki tat ve burnun yakaladığı koku oysa ikisi birbirini besler fakat eş anlamlı değildir. Yoğunluğu doğru ölçmek için bu iki kanalı ayrı ayrı kaydetmek gerekir bu fark ilk bakışta küçük gelse de sonuçları oldukça değiştirir. Nefesi dudaktan bırakırken burundan yavaşça bırakmak burun geçişi denemesidir örneğin hafif bir nefes aromayı çok zengin gösterir. Short churchills yoğunluğu nasıl benzeri kremsi bir robusto bu denemede aroma tarafını net verir ayrıca burun tıkalıyken denenen tadımlar güvenilir olmaz. Short sports neye benzer gibi ince bir çubuk de kuru notayı daha hızlı geçirir hızlı bir nefes de narin notaları siler. Yoğunluk damakta zayıf fakat koku tarafında belirgin çıkabilir benzer biçimde çok sıcak bir yemekten hemen sonra duyarlılık körelir. Bu iki notu yan yana koymak öğretici olur; Bu iki notu ayırmak yanılgıyı giderir. Yeni başlayan tadımcılar açısından ilk adımda burundan gelen ipuçlarına bakmak daha kolaydır. Zamanla damak tarafı de ayrıntı göstermeye başlar. Değişik aromaları adlandırmayı alışkanlık yapmak hafızayı keskinleştirir.
Tadımdan önce damağı sıfırlamanın yolları
Ağız doyduğunda aroma gücü olduğundan zayıf hissedilir üstelik yemek aralarında deneme yapıyorsanız bu önlem iyice önem kazanır. Dolayısıyla her denemeden önce oda sıcaklığında bir yudum su almak iyi bir alışkanlıktır bu küçük özen yoğunluğun gerçek yüzünü okunmasını sağlar. Wide churchills tadım notları benzeri geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa su daha uygundur zira yorgun bir ağız en güçlü aromayı dahi silik gösterir. Sade kahve kavrulmuş tonlarını güçlendirir, tatlı içecek ise notaları gölgeler ayrıca çok soğuk içecekler dili uyuşturur hem de aroma algısını azaltır. Puritos serisi neye benzer benzeri ince ve beşli bir pakette kuru tütün notası suyla daha temiz anlaşılır bu yüzden temizlik adımı ihmal edilmemelidir. Yanındaki içeceği her seferinde aynı seçmek kıyası bozmaz gerçekten yoğun şekerli sıvıdan sonra keskin notalar gerçekte olduğundan güçlü hissedilir. Doyduktan hemen sonra değerlendirme denemek doğru olmaz. Su ve kahve dışında çay da kullanılabilir; önemli olan seçimin şekersiz olmasıdır. Ağız tazelendikten sonra iki üç dakika ara vermek faydalıdır. Hızlıca başlanan tadım çoğunlukla eksik sonuçlanır.
Mini ve club sigarillo arasında aroma gücü
Sigarillo formatında içim hızlı sürdüğünden aroma dalgalanması daha dar bir aralıkta yaşanır ayrıca ilk izlenim bu ölçülerde çabucak silinebilir. Bu yüzden ilk çekişler ile son çekişler arasındaki farkı yakalamak özen ister bu yüzden kısa bir ölçü uzun bir puroya göre daha sabırlı izlenmelidir. 20 club sigarillo gibi club kalınlığında bir çubuk ortadaki evreyi genişletir böylece yoğunluğu gözlemeyi rahatlatır zira her nefesin ağırlığı daha büyüktür. Teneke kutulu mini sigarillo benzeri mini ölçü de kakao tonunu çabucak ortaya koyup biter zira geçiş uzun süre değil birkaç çekişte olup biter. Mini ölçülerde iki çubuk tadmak tek denemeden daha sağlam sonuç sunar bu sebeple düzenli ve eşit aralıklı nefes önerilir. Kutu aroması başlangıçtaki ilk izlenimi oluşturur dolayısıyla yazmayı çubuk yanarken değil hemen bitince yapmak kolaylık sağlar. Bu izlenimi ayrı kaydetmek iyidir. Ölçü küçüldükçe aroma katmanı daralır, fakat yoğunluk hissi aynı kalabilir. Bu yüzden sigarillo notlarını puro notlarıyla birebir karşılaştırmamak gerekir. Ayrı bir bölüm açmak işe yarar.
Tadım defteri tutmak ve aynı çubuğu tekrar denemek
Tek seferlik bir deneme aroma gücü hakkında güvenilir bir yargı vermez demek ki her deneme önceki denemenin üzerine inşa edilir. Günün yorgunluğu, oda kokusu ve zaman izlenimi etkiler bu alışkanlık üç dört tadımdan sonra gözle görülür fayda verir. Bu yüzden basit bir tadım defteri tutmak fayda sağlar aksi takdirde benzer aromalar her seferinde yeniden öğrenilir. San cristobal 20 aniversario benzeri yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde denendiğinde kakao tonu aynı kalıyor mu görülür ayrıca aynı çubuğa dönüp göz atmak ilerlemeyi görmenizi mümkün kılar. Bastiones kutusu gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu de aroma notunun ne kadar sabit kaldığını gösterir bu da boşa emeğe yol açar. Tarih, çubuk adı ve puan deftere girilmelidir nitekim en eski kayıtlar ileride okunduğunda ilginç sapmalar barındırır. Notlar birbirinden iki basamaktan çok sapma çıkıyorsa koşullar gözden geçirilmeli. Zamanla kendi ölçütünüz oturur. Kayıtta kısa ifadeler ayrıntılı anlatımlardan daha kullanışlıdır. Örneğin orta bölüm belirgin ahşap kokusu şeklinde bir kayıt yeterli sayılır. Sonradan okunduğunda anlaşılır kalmalıdır.
Yoğunluk ve gövde farkı tadımda nasıl görülür
Gövde, içimin ağızdaki dokusunu anlatır; yoğunluk ise notaların belirginliğidir zira bu iki ölçüt aynı yönde ilerleme etmek zorunda değildir. İkisi sıklıkla birbirine karıştırılır, hâlbuki bağımsız değerlendirilir bu iki kavramı ayırmak nihayetinde daha gerçekçi bir değerlendirme doğurur. San cristobal el principe puro gibi küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olsa da sedir tonunu net verebilir örneğin sert bir duman zayıf bir aromayla birleşebilir. La cabaña benzeri dengeli bir kutu de orta gövdeyle badem tonunu yüksek tutar üstelik ağır bir içim aromasız da kalabilir. Demek ki yumuşak dumanlı bir çubuk yüksek aroma sunabilir tersi hâl de mümkündür. Bunu ayırt etmek için iki ayrı not yazmak yeterlidir bu nedenle tek ifadeyle yoğun yazmak yerine ikisini ayrı değerlendirmek önerilir. Gövdeye bakarak yoğunluğu tahmin etmek yanıltır. Birbirine yakın gövdeli iki ürün arasında aroma ayrımı aramak ince bir beceridir. Bu becerinin ilerlemesi zaman ve tekrarlı not tutmayı ister. Sonuçta en güvenilir kriter kişisel tercihiniz olacaktır.
Ortam, nem ve sıcaklığın aroma algısına etkisi
Oda, aroma izlenimini en az tütün kadar şekillendirir yani en sağlam değerlendirme koşulları sabitlemekle başlar. Fazla kuru bir havada tütün çabuk yanar ve baharatlı notalar abartılır bu nedenle oda koşullarını de deftere geçirmek yararlıdır. Aşırı nemli havada de çekiş ağırlaşır ve aroma bastırılır ısı de yaprağın yanma hassasiyetini etkileyen ayrı bir değişkendir. Ahşap kutulu tok puro gibi ahşap kutulu bir purosunu değerlendirirken ahşabın koruduğu nemi dikkate almak yararlıdır aksi halde farklı günlerde çıkan not farkı üründen sanılabilir. Orta gövdeli onlu puro benzeri orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda denenirse ayrım net görülür tadım günü planlarken bunu unutmayın. Temiz hava odadaki yabancı kokuları dağıtır, yoğun koku ise koku duyusunu bozar oysa gerçek neden çoğu zaman ortamdaki hava veya koku çıkar. Değerlendirmeyi her seferinde aynı odada tekrarlamak en tutarlı yöntemdir. Havasız bir ortamda duman birikirse sonraki çubuğun aroması hatalı algılanabilir. Pencere aralığı sağlamak genellikle işe yarar. Rüzgar çok güçlüyse kül yapısı şaşar.